--}}

Türk Boylarının Tamgaları

Damga (Eski Türkçe; tamga) - bir şeyin üzerine bir işaret basmaya yarayan alet, mühür demektir. Ayrıca herhangi bir şeyin üzerine bu aletle bırakılmış olan işaret, iz anlamına da gelir.



Kaşgarlı Mahmud`a göre tamgalar: Resim:akevli.png|Akevli Resim:alayuntlu.png|Ala Yuntlu Resim:avsar.png|Avşar Resim:bayat.png|Bayat Resim:bayundur.png|Bayundur Resim:begdili.png|Begdili Resim:bugduz.png|Büğdüz Resim:cavuldur.png|Çavuldur Resim:cepni.jpg|Çepni Resim:dodurga.png|Dodurga Resim:doger.png|Döğer Resim:eymur.png|Eymür Resim:Igdir.png|İğdir Resim:karaevli.png|Karaevli Resim:kayi.png|Kayı Resim:kinik.png|Kınık Resim:pecenek.png|Peçenek Resim:salur.png|Salur Resim:yazir.png|Yazır Resim:yiva.png|Yıva Resim:yuregir.png|Yüreğir Divanü Lugati`t-Türk/Kaşgarlı Mahmud/Sy.354/Madde:Oguz/Kabalcı Yayınevi

Boyların Bilgileri

Kınık kavmi: cürre karcığay, yani çakırdoğanın erkeği (Farsça cürre = kuşların erkeği)

Kayı kavmi: sungur (Reşidüddin`in listesinde şahin olarak geçer), yani şahinlerin en büyüğü olan akdoğan.

Bayındır kavmi: Laçin (Reşidüddin`in listesinde şahin olarak geçer), gezgin şahin.

Yuva kavmi: tuygun, yani yaşlı erkek çakırdoğan. Prof. Bazin Özbekçedeki karşılığını bulmuştur: kari erkek karciyağ.

Salur kavmi: bürgüt, yani kral kartal.

Afşar kavmi: jürra Laçin, yani erkek ``falco peregrinus``.

Begitli kavmi: bahri, yani ``pandion haliaetos``, yani küçük balıkçıl kartal ya da balık-kartal.

Büdüz kavmi: italyu (tam olarak köpekleri alan anlamındadır), yani ``falco lanarius`` (Rusçada balaban), av için yetiştirilen dişi ya da kutsal doğan.

Bayat kavmi: ükü, yani grandük.

Yazgır kavmi: turumtay (Reşidüddin`inde çakır olarak geçer), yani bozdoğan.

Eymür kavmi: adı bilinmeyen bu kuşa isperi, ``falco subbuteo``, yani delicedoğan denebilir.

Karabölük kavmi: küyenek sarı, yani küçük sarı kerkenez (küye`nin nek`le kısaltılmışı).

Akbölük kavmi: küyenek, yani kerkenez.

Iğdır kavmi: karcığay, ``falco columbarius``, yani çakırdoğan.

Yüregir kavmi: biku, yani gecekuşu.

Tukirka kavmi: kızıl karcığay, yani kızıl çakırdoğan.

Ulanyundluk kavmi: yağalbay, ``falco vespertinus``, yani gece çakırdoğanı.

Tüger kavmi: küçügen, yani kuzuların büyük çakırdoğanı.

Becenek kavmi: ala toğunak, ``lanius exubitor``, yani haşarat yiyen boz saksağan.

Culavdar kavmi: buğdaınık. Kononov`un bunu Humay olarak yorumlaması yanlıştır. Bu kuş da humay gibi Kırgız halkbiliminde yer alan efsanevi bir kuştur. Adı buğdaykuşu olduğu düşünülüyor.

Çepni kavmi: humay. Farsçası hüma olan efsanevi bir kuştur. Bir önceki kuşta olduğu gibi yine bir hata yapılmıştır, fakat bu kez hatayı Ebulgazi yapmıştır. Efsanevi kuşların burada yeri yoktur. Gerçekte ongon`ları kumay, yani kar çakırdoğanıdır.

Carukluk kavmi: sarı karcığay, yani sarı çakırdoğan.

Karkin kavmi: sü büğürti, ``habiteos albicilla``, yani balıkçılkartal, akkuyruklu kartal.

Yaşar kavmi: kirğu, yani atmaca (accipiter). “Orta Asya`da Kutsal Bitkiler ve Hayvanlar/Jean-Paul Roux/sy.382-383

Kaynak



Türk mitolojisi

Kaynaklar

Vikipedi

İlgili konuları ara


Görüşler

Bu konuda henüz görüş yazılmamış.
Gürüş/yorum alanı gerekli.
Markdown kodları kullanılabilir.

Türk Boylarının Tamgaları
Türk Boylarının Tamgaları